Atraksionet më të rëndësishme të turizmit fetar në Shqipëri

ngjallja-e-krishtit-cathedral-e1625657746522-905x395.jpg

Si në të gjithë botën, edhe në Shqipëri, objektet e kultit kanë ngjallur interes të veçantë, sepse qëndrojnë mes artit nga ana arkitekturore, historisë për nga koha dhe besimit në aspektin shpirtëror.

Shqipëria, ndoshta është vendi më içuditshëm në botë për harmoninë e besimeve fetare. Xhamia dhe kisha, jo rrallë qëndrojnë në balancë me njera-tjetrën si krahët e një peshoreje.

Për shkak të formimit tim intelektual dhe të interest si publicist, kudo që kam shkuar, në qytet apo në fshat, në fushë apo në mal, në radhë të parë jam interesuar për të parë dhe vizituar objektet e kultit, sepse ato janë objektet më të ruajtura, më të konservuara të trashgimisë sonë historike dhe kulturore, ku mëson për të kaluarën, ku sheh dhe ndjen zërin e shpirtit të brezave të tërë historikë.

Në shumë raste, kur ka qëlluar, kam marrë pjesë në ceremony dhe shërbesa fetare. Në respect të ndjekësve dhe besimtarëve kam hequr këpucëtdhe jam ulur në gjunjë kur jam ndodhur në xhami; kam bërë kryqin dhe kam zënë radhën për meshë dhe për t’u tymosur me thimjam kur kam qenë në kishë katolike apo ortodokse; jam përkulur me dorë në zemër para baballarëve dhe dervishëve të teqesë dhe kam kruar xhepat për të gjetur ndonjë monedhëpër ta hedhur në tyrben apo mekamin që më ka dale përpara.

Më poshtë në mënyrë të përmbledhur po japim disa tëdhëna për fetë dhe objektet e tyre në Shqipëri, objekte që thjeshtë mund tëvizitohen, por edhe mund të frekuentohen për shërbesa fetare.



Numri i objekteve të kultit

Sot numërohen gati 1700 kulte fetare të pesë komuniteteve fetare, tashmë të njohura nga shteti shqiptar. Shifrat e objekteve fetare kanë ndryshuar shumë vitet e e fundit, për shkak të ndërtimeve të reja ose të mosfunksionimit më të disave prej tyre. Sipas një raporti të besueshëm statistikor, në Shqipëri ekzistojnë 880 xhami, 175 teqe në gjashtë gjyshata të vendit për bektashinjtë; 796 kisha katolike, ortodokse dhe protestante, përkatësisht: 200 kisha katolike, 150 protestante dhe 450 ortodokse. Sipas Komunitetit Shtetëror për Kultet, pjesa më e madhe e objekteve të kultit kanë rëndësi historike dhe shërbejnë për të identifikuar periudha të veçanta të historisë së vendit. 201 objekte kulti fetare janë shpallur monumente kulture, nga të cilat 33 objekte i përkasin fesë islame dhe 168 fesë së krishterë (katolike dhe ortodokse), siç janë: Xhamia e Et’hem Beut, Kisha e Shën Mërisë, Kisha e Shën Nikollës, Teqeja e Frashërit etj.

…dhe i besimtarëve

Të dhënat mbi numrin e besimtarëve të religjioneve të ndryshme në Shqipëri, sido nga burime zyrtare, përsëri janë të diskutueshme dhe ndonjë herë edhe të papranueshme nga palët. Për të qenë më konkret dhe më të besueshëm, po japim të dhënat e INSTAT mbi Censusin e Përgjithshëm të Popullsisë dhe Banesave të vitit 2011, publikuar më 2012:

Popullsia banuese në Shqipëri në vitin 2011 rezultoi 2.8 milionë banorë, nga të cilët, 1.58 milionë ose 56.7 për qind, rezultuan myslimanë, 58,624 vetë ose 2.1 për qind rezultuan bektashinj; 281 mijë vetë ose 10 për qind qenë katolikë dhe 189 mijë vetë ose 6.7 për qind; qenë ortodoksë; pa religjion qenë 154 mijë vetë ose 5.5 për qind të popullsisë; ateistë 70 mijë vetë ose 2.5 për qind të popullsisë dhe një përqindje e fare e vogël, qenë të besimeve të tjera.



Shpërndarja (harta) e objekteve të kultit Monument Kulture në Shqipëri

Tiranë

Xhami:
Xhamia Dine Hoxha, Xhamia e Haxhi Et’hem Beut te Kulla e Sahatit, Xhamia e Kokonozit, Xhamia e Tabakëve, Xhamia e Prezës; Xhamia e re, në ndërtim e sipër

Teqe: Kryegjyshata Botërore Bektashiane, 1925; Teqeja e Sheh Dyrrit e sektit (tarikatit) kadiri, Teqeja Halveti, Tyrbja e Kapllan Pashës, Tiranë; Tyrbja e Nuses, Mullet;

Kisha: Katedralja e re ortodokse “Ngjallja e Krishtit”, ngritur mbi katedralen e vjetër, Katedralja e Shën Palit; Kisha e Shën Prokopit; Kisha Katolike “Zemra e shenjtë e Krishtit”; Kisha Ortodokse e Ungjillëzimit; Kisha e Shën Premtes, Çetë, Kavajë; Rrënojat e Kishës Shën Mëri, Linzë-Surrel, Tiranë

Sinagoga: Sinagoga e hebrenjve e ndërtuar kohët e fundit në Tiranë



Berat

Xhami:
Xhamia e Kuqe, Xhamia e Bardhë, Xhamia Mbret, Xhamia e Plumbit, Xhamia e Beqarëve, Xhamia e Hysen Pashës, Xhamia e Telelkave

Teqetë: Teqeja e Helvetive, Teqeja e Rufaive, Berat; Teqeja e Kulmakut, Tomorr; Teqeja e Vokopolës, Teqeja e Prishtës, Teqeja e Backës, Teqeja e Therepelit

Kisha: Katedralja Fjetja e Shën Mërisë, Kisha e Shën Mëri Vllahernës, Kisha e Shën Mëhillit, Kishën e Shën Triadhës; Kisha e Shën Todrit; Kisha e Shën Marisë, Mbreshtan; Kisha e Ungjillizimit, Kozarë; Kisha e Shën Kollit, Perondi; Kisha e Shën Mitrit, Drobonik;



Korçë

Xhami:
Xhamia e Iliaz Bej Mirhaorit, Korçë

Kisha: Manastiri i Shën Prodhromit, Voskopojë; Kisha dhe Manastirit të Shën Marisë Lubonjë; Kisha e Shën Thanasit, Voskopojë Kisha e Shën Mëhillit Voskopojë; Kisha e Shën Kollit Voskopojë; Kisha e Shën Marisë, Voskopojë; Kisha e Shën Jovanit, Boboshticë; Kisha e Shën Mitrit, Boboshticë; Shpella e Maligradit, Korçë; Kisha e Ristozit, Mborje; Kisha e Shën Gjergjit, Shipckë; Kisha e Shën Triadhës, Lavdar i Oparit; Kisha e Shën Mitrit Bezmisht, Korçë; Kisha e Shën Marisë, Vithkuq; Kisha e Shën Mëhillit, Vithkuq; Kisha e Shën Gjergjit Dardhë; Shpella e Shën Marisë, Bezmisht; Kisha e Shëndëlliut, Voskopojë; Manastiri Shën Marenës, Llëngë, Pogradec; Rrënojat e Kishës Paleokristian dhe mozaikët Lin, Pogradec; Rrënojat e Kishës Bizantine, Lin, Pogradec;



Gjirokastër

Xhamitë
: Xhamia e Teqesë, Xhamia e Meçites, Xhamia e Dunavatit, Gjirokastër

Teqetë: Teqeja e Zallit, Teqeja e Frashërit, Përmet

Kishat: Kisha e Shën Premtes, Përmet; Kisha e Shën Mërisë, Leusë, Përmet; Kisha e Shën Mërisë, Seran, Përmet; Kisha e Shën Mërisë, Kosinë, Përmet; Kisha e Shën Sotirit, Tremishtë, Përmet; Kisha e Shën Mërisë, Bënjë, Përmet; Kisha e Shën Mërisë, Okdunan, Përmet; Kisha e Shën Dëllisë, Buhal, Përmet; Manastiri i Shën Qirjakut dhe Julitës Dhuvjan, Gjirokastër; Manastiri i Shën Mërisë, Goranxi, Gjirokastër; Manastiri i Ungjillizimit, Vanishtë, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shpërfytyrimit Mingul, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shpërfytyrimit Çatistë të Pogonit, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shën Triadhës, Pepel, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shën Ilias Jergucat, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shën Mërisë Spilesë Tranoshisht, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shën Mërisë, Koshovicë, Gjirokastër; Kisha e Manastirit të Shën Mëhillit Nivan,Gjirokastër; Kisha e Profet Ilias, Stegopul, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë në Drianos Zervat, Gjirokastër; Kisha Fjetja e Shën Mërisë, Sopik, Gjirokastër; Kisha Fjetja e Shën Mërisë Zervat, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë, Labovë e Kryqit, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë Peshkëpi e Sipërme, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë Vrahogoranxi, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë, Derviçan, Gjirokastër; Kisha e Shën Mëhillit Mingul, Gjirokastër; Kisha e Shën Mëhillit, Gjirokastër; Kisha e Shën Kollit, Dhuvjan; Gjirokastër; Kisha e Shën Kollit, Saraqinisht, Gjirokastër; Kisha e Shën Gjergjit, Nokovë, Gjirokastër; Kisha e Shën Thanasit, Poliçan, Gjirokastër; Kisha e Shën Thanasit, Selo, Gjirokastër; Kisha e Shën Premtes, Selckë, Gjirokastër; Kisha e Mezhanit, Poliçan, Gjirokastër; Kisha Paleokristiane e Manastirit Nepravishtë, Gjirokastër; Kisha e Shpërfytyrimit, Gjirokastër; Kisha e Shën Apostujve, Hoshtevë, Gjirokastër; Rrenojat e Kishës së Shën Anës, Derviçan, Gjirokastër; Rrënojat e Bazilikës paleokristiane Goricë, Gjirokastër; Kisha e Shënepremtes Hllomo, Gjirokastër; Kisha e Shën Mërisë, Skore, Gjirokastër; Rrënojat e Kishës së Dashajt Stanajt, Tepelenë; Rrënojat e Bazilikës Paleokristiane Goricë, Gjirokastër



Durrës

Xhamitë
: Xhamia e Fatihut, Durrës; Xhamia e Pazarit, Krujë; Xhamia me Sahat, Peqin; Teqja e Dollmës Krujë; Xhamia e Fatihut, Krujë

Kishat: Bazilika e Shën Mehillit, Arapaj, Durrës; Rrënojat e Kishës së Shën Mërisë Shën Mëri, Krujë; Rrënojat e Kishës së Shën Ndoit Muzhlin e Skënderbeut, Durrës; Kisha e fshatit Gjuricë, Durrës; Rrënoja kishash, Krujë;



Vlorë

Xhamitë
: Xhamia e Muradies, XhamiaPashallarëve, Vlorë; Kompleksi i Xhemahallës, Delvinë; Xhamia e Gjin Aleksit, Rusanj, Sarandë; Kulla e Dervish Aliut, Dukat

Teqetë: Teqeja eKus Babait, Vlorë

Kishat: Manastiri Shën Gjergjit, Demë, Sarandë; Manastiri Shën Mërisë, Krorëz, Sarandë; Manastiri Shën Mërisë, Kakome, Sarandë; Rrënojat e Manastirit të 40 Shenjtorëve Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Kollit, Mesopotam, Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Kollit, Dhivër, Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Mërisë Mavrodhivrit Dhivër, Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Thanasit, Leshnicë e Poshtme, Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Triadhës Kardhikaq, Sarandë; Kisha e Manastirit të Shën Mërisë Kameno; Kisha e Manastirit të Shën Mërisë Krimanovës Piqer, Sarandë; Kisha e Shën Mërisë, Melçan, Sarandë; Kisha e Shën Thanasit, Pecë, Sarandë; Kulla e Manastirit Theollogos Cerkovinë, Sarandë; Kisha e Shën Gjergjit, Leshnicë e Sipërme, Sarandë; Kisha e Shën Kollit Dhrovjan i Sipërm, Sarandë; Shpella e Shën Marenës, Vagalat, Sarandë; Kisha e Shën Thanasit Sopik, Sarandë; Rrënojat e Kishës, Çiflik, Sarandë; Rrënojat e Kishës së Kamenicës, Palavli, Sarandë; Kisha e Shën Janit, Delvinë; Manastiri i Shën Mërisë, Zvërnec, Vlorë; Kisha e Manastirit të Panaiasë Dhërmi, Vlorë; Kisha e Manastirit të Shën Mitrit Qeparo, Vlorë; Kisha e Marmiroit, Pashaliman, Vlorë; Kisha e Sergjit dhe Bakut, Himarë; Kisha e Shën Mërisë së Athalit, Himarë; Kisha e Gjithshenjtorëve, Himarë; Kisha e Shën Spiridhonit, Vuno, Vlorë; Kisha e Ipapandisë, Dhërmi, Vlorë; Kisha e Shën Mëhillit, Vuno, Vlorë; Kisha e Mesodhisë Vuno, Vlorë; Mbeturinat e Kishës së Shën Stefanit Dhërmi, Vlorë; Rrënojat e Kishës së Shën Kollit Armen, Vlorë; Rrënojat e Kishës së Shën Ndreut, Himarë, Vlorë; Rrënojat e kishës së Shën Gjergjit, Brataj, Vlorë; Kisha e Shën Sotirës, Vuno, Vlorë

Tempuj: Tempulli Antik, Metoq, Sarandë; Tempulli Antik Dobër, Delvinë

Elbasan

Xhamitë
: Namazgjaja, Xhamia e Nazireshës, Xhamia Mbret, Xhamia Sahatit, Peqin

Kishat: Kisha e Shën Joan Vladimirit, Shenjon; Kisha e Shën Kollit, Shelcan; Kisha e Shën Premtes, Valëshen; Kisha e Shën Mërisë, Kala, Elbasan; Rrënojat e Kishës Selvias (Klos i Sulovës); Rrënojat e Kishës, Bixëllenjë; Rrënojat e Kishës Beleshen, Elbasan; Rrënojat e Kishës Mamël, Elbasan; Rrënojat e Kishës së Ungjillizimit, Mjekës; Kisha e Grabovës, Gramsh; Kisha në shpellën e Qafthanës, Librazhd; Kisha në Qafthanë mbi Urakë, Librazhd; Bazilika e Tepes Elbasan; Bazilika në Kodrën e Tepes, Elbasan



Fier

Kishat:
Manastiri i Shën Mërisë, Ardenicë, Lushnjë; Kisha e Shën Thanasit, Karavasta, Lushnjë; Kisha e Shën Mërisë, Bishqethëm, Lushnjë; Kisha e Shën Kollit, Toshkëz, Lushnjë; Kisha e Shën Kollit, Krutje e Sipërme, Lushnjë; Kisha e Shën Todrit, Kadipashaj, Lushnjë; Manastiri i Shën Mërisë, Pojan, Fier; Kisha e Shën Kozmait dhe Shën Mërisë Kolkondas, Fier; Kisha e Shën Kollit, Kurjan, Fier; Kisha e Shën Gjergjit, Libofshë, Fier; Kisha e Shën Gjergjit, Strum, Fier; Kisha e Shën Kollit, Vanaj, Fier; Kisha e Shën Premtes, Hoxharë, Fier; Kisha e Shënepremtes, Sop- Fier; Bazilika e Ballshit, Fier; Bazilika A, B, C, D Bylis, Fier

Lezhë

Xhamitë:
Xhamia e Kalasë, Lezhë

Kishat: Kisha e Shën Venerandës, Pllanë, Lezhë; Kisha e Shën Aleksandrit, Bokion, Lezhë; Kisha e Shën Premtes, Balldren; Rrënojat e Kishës së Shën Stefanit Blinisht-Zadrimë, Lezhë, Rrënojat e Kishës së Shën Mëhillit, Menshat, Lezhë; Kisha e Shën Kollit, Lezhë; Kisha e Manastirit të Rubikut, Mirditë

Shkodër

Xhamitë:
Xhamia e Plumbit, Xhamia e Kalasë

Kishat: Kisha Trikonëshe Kala e Drishtit, Shkodër; Rrënojat e Kishës së Shën Gjinit, Linaj, Shkodër; Rrënojat e Kishës së Shën Markut, Kalaja e Vaut të Dejës, Shkodër; Rrënojat e Kishës së Shatit, Mazrek, Shkodër; Rrënojat e Kishës së Shirgjit, Shirgj, Shkodër; Faltorja (kishë-xhami), Shkodër

Dibër

Xhamitë:
Xhamia e Allajbegisë, Burim, Dibër

Teqetë: Teqeja e Helvetive, Herbel, Dibër; Teqeja e Martaneshit, Mat;

Kishat: Kuvendi i Dukagjinit, Mat, Kisha e Shpërfytyrimit, Herbel, Dibër; Kisha e Shën Sotirit (Sveti Spas), Kërçisht, Dibër;

Kukës

Kishat:
Kisha e Ancitit, Breg-Lumë, Tropojë

Dita
 
T'falenderoj per kete sjellje.

2 gjera vihen re: proporcioni i zhdrejte. Lol

Dhe 2- Fakti qe Shqiperia eshte goditur me shume se cdo shtet tjeter ne objektet e kultit! Dhe jo vetem fundja. Ne cdo objekt historik.
 
N'kukes paska harru qe ekzistojn xhamite !
Ne fakt jo vetem ne Kukes por ka mundesi qe edhe ne qytete te tjera te mungojne fatkeqesisht objekte dhe kulte te tjera fetare.
Kjo sepse Ministria nuk ka pranuar ti jape gazetarit ne fjale listen e ketyre objekteve.
Lista e mesiperme eshte nje kerkim dhe hulumtim personal i gazetarit dhe per kete meriton pergezime.
Sidoqofte sikur 5 objekte te tilla ne vit te restauronte shteti do kishim nje trashegimi per tu pasur zili.
Personalisht jam admirues dhe vizitor i atraksioneve fetare pa pasur parasysh perkatesine.
Objekte te tilla jane interesante jo vetem per arkitekturen por mbi te gjitha per traditen dhe historine shqiptare.
 
Ne fakt jo vetem ne Kukes por ka mundesi qe edhe ne qytete te tjera te mungojne fatkeqesisht objekte dhe kulte te tjera fetare.
Kjo sepse Ministria nuk ka pranuar ti jape gazetarit ne fjale listen e ketyre objekteve.
Lista e mesiperme eshte nje kerkim dhe hulumtim personal i gazetarit dhe per kete meriton pergezime.
Sidoqofte sikur 5 objekte te tilla ne vit te restauronte shteti do kishim nje trashegimi per tu pasur zili.
Personalisht jam admirues dhe vizitor i atraksioneve fetare pa pasur parasysh perkatesine.
Objekte te tilla jane interesante jo vetem per arkitekturen por mbi te gjitha per traditen dhe historine shqiptare.
Ne kukes po ta jap listen me gjith foto
download.jpeg
FSHATI BICAJ⬆️
Xhamia e re ne Kukes qytet
download (1).jpeg
Xhamia kryesore ne kukes
images (1).jpeg
Shishtavec
images (2).jpeg
BorjeXhamia_e_Borjes.jpg
 
Top